Cấp cứu Nội Tiết và Chuyển Hoá số 27 – BS Nguyễn Văn Thịnh

NHIỄM TOAN XETON ĐÁI ĐƯỜNG
(DIABETIC KETOACIDOSIS)

Adam J.Rosh, MD
Assistant Professor
Department of Emergency Medicine
Wayne State University School of Medicine
Detroit, MI

TEST 3

Một người đàn ông 21 tuổi đến khoa cấp cứu. Anh ta có tiền sử bệnh đái đường loại I. Bệnh nhân bị hạ huyết áp với HA 95/65 mmHg, tim nhịp nhanh với tần số 120 đập mỗi phút, và thở nhịp nhanh 30 hơi thở mỗi phút. Những kết quả xét nghiệm là BC 20.000 /mcL, hematocrit 45%, tiểu cầu 225/mcL, sodium 131 mEq/L, potassium 5,3 mEq/L, chloride 95 mEq/L, bicarbonate 5 mEq/L, BUN 20 mg/dL, creatinine 0,9 mg/dL, và glucose 425 mg/dL. Khí huyết động mạch phát hiện một pH 7,2. Phân tích nước tiểu cho thấy đường niệu (glucosuria) và tích xeton (ketosis). Có một mùi trái cây (fruity odor) ở hơi thở bệnh nhân.
Chứng cớ vững mạnh nhất cho chẩn đoán ?
a. Hạ huyết áp, tim nhịp nhanh, thở nhịp nhanh
b. Glucose 425 mg/dL, tích xeton, tăng bạch cầu
c. Glucose 425 mg/dL, tích xeton, pH 7,2 và bicarbonate 5 mEq/L
d. Glucose 425 mg/dL, hạ huyết áp và hơi thở mùi trái cây
e. Đường niệu, hạ huyết áp và tăng bạch cầu
Câu trả lời đúng là c
Tam chứng gồm tăng đường huyết (hyperglycemia), tích xeton (ketosis), và nhiễm toan (acidosis) chẩn đoán nhiễm toan xeton đái đường (DKA). Tất cả những bất thường trong nhiễm toan xeton đái đường được nối kết với nhau và do thiếu hụt insulin. Khi sự tăng đường huyết vượt quá ngưỡng thận đối với sự tái hấp thụ, glucose được bài tiết trong nước tiểu. Điều này gây nên một lợi tiểu thẩm thấu (osmotic diureis), khi phối hợp với giảm ăn uống (oral intake) và mửa, dẫn đến mất nước và những rối loạn điện giải. Những tế bào, do không có khả năng nhận glucose từ tuần hoàn, chuyển qua starvation mode bằng cách gia tăng thủy phân protein (proteolysis). Gan bắt đầu sản xuất ketoacid, sau đó gây nhiễm toan huyết (acidemia). Bệnh nhân nhiễm toan gia tăng tần số hô hấp, trong một cố gắng loại bỏ carbon dioxide (CO2) thặng dư, và bicarbonate được tận dụng trong quá trình.
(a) Hạ huyết áp, tim nhịp nhanh, và thở nhịp nhanh thường được thấy trong nhiễm toan xeton đái đường nhưng không đặc hiệu.
(b) Tăng bạch cầu được thấy trong nhiều tình trạng khác khác với nhiễm toan xeton đái đường.
(d) Mặc dầu một hơi thở mùi trái cây có thể gợi ý acetone, một sản phẩm của sản xuất ketone, nhưng nó không hiện diện một cách đáng tin cậy và khó phân biệt.
(e) Glucose niệu (glucosuria) hiện diện với tăng đường huyết (hyperglycemia) . Ketones được đòi hỏi để chẩn đoán nhiễm toan xeton đái đường.

Reference : Emergency Medicine. PreTest

BS NGUYỄN VĂN THỊNH
(28/7/2016)

This entry was posted in Cấp cứu nội tiết và chuyễn hóa, Chuyên đề Y Khoa. Bookmark the permalink.

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s