Cấp cứu lão khoa số 26 – BS Nguyễn Văn Thịnh

HÃY NHỚ RẰNG NHỮNG TRIỆU CHỨNG “KHÔNG ĐIỂN HÌNH” CỦA HỘI CHỨNG ĐỘNG MẠCH VÀNH CẤP TÍNH LÀ ĐIỂN HÌNH Ở NHỮNG BỆNH NHÂN GIÀ (REMEMBER THAT “ATYPICAL” PRESENTATIONS OF ACUTE CORONARY SYNDROME ARE TYPICAI IN ELDERLY PATIENTS)

Jan M. Shoenberger, MD
Associate Professor
Department of Emergency Medicine
Kech School of Medicien
University of Sounthern California

Mặc dầu những bệnh nhân 65 tuổi hoặc hơn chiếm khoảng 13% dân số Hoa Kỳ, nhưng họ chịu trách nhiệm 1/3 những trường hợp nhập viện và 80% những trường hợp tử vong vì hội chứng động mạch vành cấp tính. Như mọi thầy thuốc cấp cứu đều biết, chẩn đoán hội chứng động mạch vành cấp tính trong nhóm bệnh nhân này có thể là một thách thức. Có nhiều cạm bẫy khả dĩ, nhưng ba trong số những cạm bẫy thường gặp nhất là thu thập bệnh sử, giải thích những triệu chứng, và phân tích điện tâm đồ.
Những bệnh nhân già nhiên hậu được chẩn đoán hội chứng động mạch vành cấp tính có khả năng nhiều hơn biểu hiện cái gì khác với đau ngực như là triệu chứng chính lúc đến phòng cấp cứu. Họ có thể kêu mệt hay khó thở mà không có đau ngực. Điều này có thể liên quan với một tỷ lệ đái đường có từ lâu ở nhóm tuổi này hay có thể liên quan hơn với sự hiện diện của những comorbidity. Vài bệnh nhân già có thể có beseline dementia hay những cognitive disorder khác làm cho họ khó diễn tả những triệu chứng. Một công trình nghiên cứu, được công bố trong JAMA năm 2000, đã cho thấy rằng những bệnh nhân nhiên hậu được chẩn đoán nhồi máu cơ tim cấp tính và không có triệu chứng đau ngực, có khả năng là những người già hơn, bị bệnh đái đường, là phụ nữ, thuộc một nhóm chủng tộc không phải da trắng, và có tiền sử suy tim sung huyết và đột qụy. Ngoài ra, những bệnh nhân không có triệu chứng đau ngực như là triệu chứng đến khám có nguy cơ cao trì hoãn đi khám bệnh, nhận ít điều trị tích cực hơn và chết trong bệnh viện.
Ngay cả khi một người già với đau ngực, chẩn đoán có thể là một thách thức. Một công trình nghiên cứu lớn, được công bố năm 1989, đã duyệt xét lại hơn 7.000 bệnh nhân đến phòng cấp cứu với đau ngực. Mục đích của nghiên cứu này là xem xét những khác nhau trong biểu hiện lâm sàng giữa những bệnh nhân già và trẻ. Những bệnh nhân già nhiên hậu được chẩn đoán nhồi máu cơ tim ít có khả năng hơn nhiều có những tính chất được cho là điển hình đối với nhồi máu cơ tim cấp tính so với những bệnh nhân trẻ hơn. Họ ít là nam giới hơn và ít có khả năng hơn có đau lan lên hàm, cổ, tay trái, hay vai trái. Tuy nhiên, trong những trường hợp nào đó, họ có khả năng hơn có những biểu hiện “điển hình” hơn. Họ có khả năng hơn có bệnh động mạch vành có trước và mô tả triệu chứng đau là “tệ hại hơn cơn đau thắt ngực trước đây hay tương tự với một nhồi máu cơ tim cấp tính trước đây “.
Những bệnh nhân già có khả năng hơn có những bất thường điện tâm đồ có trước như bloc nhánh trái hay nhịp pacemaker. Điều này rõ ràng làm cho việc giải thích điện tâm đồ khó hơn đối với những biến cố cấp tính. Họ cũng thường có hơn nhồi máu cơ tim không có đoạn ST chênh lên.
Bệnh nhân già với nhồi mau cơ tim cấp tính hay một hội chứng động mạch vành cấp tính có một nguy cơ cao hơn bị tiên lượng xấu. Điều này có thể là do chậm chẩn đoán, do đó giảm điều trị tích cực và do sự kiện tuổi già được liên kết với những thay đổi cấu trúc và sinh lý, điều này khiến bệnh nhân có những tiên lượng xấu. Những tiên lượng xấu này bao gồm những bất thường có trước của thất trái, một sự giảm độ dẻo của mạch máu toàn hệ, một sự gia tăng mass index thất trái, và những đáp ứng thần kinh hormone và tự trị bị biến đổi.
Sự phối hợp của những triệu chứng không điển hình, sự việc đi khám bệnh chậm, và những điện tâm đồ không có giá trị chẩn đoán có thể làm cho chẩn đoán bệnh động mạch vành cấp tính ở bệnh nhân già khó. Mặc dầu không có giải pháp nhiệm màu để làm những chẩn đoán này dễ dàng, một sự nhận thức bệnh nhân già có triệu chứng lâm sàng khác như thế nào có thể giúp nhà lâm sàng tránh vài trong số những cạm bẫy thông thường.

Avoiding common errors in the emergency department.
Đọc thêm : Cấp cứu lão khoa số 7, 14, 21, 23

BS NGUYỄN VĂN THỊNH
(10/11/2015)

Bài này đã được đăng trong Cấp cứu lão khoa, Chuyên đề Y Khoa. Đánh dấu đường dẫn tĩnh.

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s