10 điều cần biết về mụn cóc

Mụn cóc (hay còn gọi là hột cơm) là một căn bệnh lành tính nhưng thường gặp, cứ 4 người Pháp thì có một người mắc bệnh. Cách thức lây truyền của bệnh vẫn chưa được hiểu rõ.

1. MỤN CÓC LÀ BỆNH LÂY NHIỄM ?
mun coc 1Đúng vậy! Nhưng không như người ta thường nghĩ. Mụn cóc do một loại virut gây nên, được gọi là Human papillomavirus (HPV) nhưng để mắc bệnh thì phải có sự tiếp xúc lâu dài và lặp đi lặp lại nhiều lần. Tuy nhiên bệnh dễ lây truyền khi gải hay chảy máu hoặc bắt đầu chữa trị bằng cách hớt da. Sự lây truyền có thể xảy ra khi tiếp xúc trực tiếp da qua da hay thông qua các vật bị nhiễm virut HPV. Như vậy, khi một mụn cóc được điều trị bằng cái giũa hay đábọt thì virut sẽ ẩn náu ngay trên bề mặt của các vật dụng này. Cho đến bây giờ, chưa có thuốc sát trùng gì có thể khử được virut ở các vật dụng này. Nước Javel, cồn hay các chất sát khuẩn khác cũng đều không có hiệu quả. Người ta cho rằng virut có thể tồn tại nhiều giờ trong không khí.

2. THƯỜNG BỊ MẮC BỆNH Ở BỂ BƠI ?
Đúng và sai! Từ lâu, người ta cứ tưởng rằng hồ bơi là nơi dễ lây truyền căn bệnh mụn cóc này nhất. Chỉ đúng một phần mà thôi bởi vì chỉ một số dạng virut HPV lan truyền ở môi trường ẩm ướt và đi vào da qua các tổn thương vi thể như da bị nứt nẻ… thường ở lòng bàn chân.
Vào năm 2006, một công trình nghiên cứu, được công bố trên tạp chí “British Medical Journal of Dermatology” cho thấy không có mối liên quan gì giữa đi tắm ở bể bơi và mắc bệnh mụn cóc cả.

3. BỆNH THƯỜNG XẢY RA Ở TRẺ EM VÀ THIẾU NIÊN ?
Đúng vậy! Đặc biệt bệnh thường gặp ở trẻ từ 5-15 tuổi, tỉ lệ mắc bệnh từ 50 – 70%, trong đó khoảng 20-30% bị mụn cóc ở lòng bàn chân, theo thống kê của Hội da liễu Pháp. Mụn cóc do virut HPV gây nên mà hệ miễn dịch lớn mạnh theo thời gian. Nên điều dễ hiểu là trẻ em và thiếu niên dễ mắc bệnh hơn người lớn vì hệ miễn dịch kém hơn. Bất kể tuổi tác, một người bị bệnh suy giảm miễn dich thì rất dễ bị mụn cóc.

4. CÓ HIỆN TƯỢNG “DA NHẠY CẢM VỚI MỤN CÓC” ?
Đúng vậy! Một công trình nghiên cứu do TS Dominique Penso-Assathiany, chuyên gia về da liễu và thành viên của Hội da liễu Pháp, cho thấy những người quá mẫn cảm (như đang bị bệnh viêm mũi dị ứng, hen phế quản hay chàm) thì có nhiều nguy cơ mắc bệnh hơn. Tại sao? Bởi vì sự mất quân bình miễn dịch là hệ quả của chứng quá mẫn và như vậy phản ứng chống lại HPV bị yếu đi so với người bình thường.

5. MẮC BỆNH Ở TRÊN TAY VÀ CHÂN LÀ KHÔNG GIỐNG NHAU ?
Đúng vậy! Có rất nhiều loại mụn cóc, tùy theo vị trí, chúng có hình dạng khác nhau. Có thể phân ra 2 dạng mụn cóc ở lòng bàn chân: dạng đơn độc, thường gây đau và gắn sâu vào da và dạng đa mụn, gồm có nhiều mụn nhỏ, nông. Còn trên bàn tay, lại do một loại HPV khác gây ra những mụn cóc được gọi là “thông thường”. Các mụn cóc này phẳng, nhẵn, có thể được tìm thấy trên cẳng chân, cẳng tay, bàn tay và mặt. Sau cùng, mụn cóc ở bộ phận sinh dục, thường gọi là “condylom”, là “tiền thân” của ung thư cổ tử cung.Tất cả các loại mụn cóc này đều do các phân-týp khác nhau của HPV gây ra. Theo TS Penso-Assathiany cho biết có tất cả khoảng 120 phân-týp mà mỗi người trong chúng ta đều là người lành mang 7 phân-týp thường trực. Tuy nhiên, chúng ta đường nhầm lẫn HPV gây bệnh mụn cóc da chứ không gây nên ung thư da.
Dạng đơn độc                                                Dạng đa mụn
mun coc 3mun coc 4mun coc 5

6. MỤN CÓC KHÔNG BAO GIỜ TỰ MẤT ?
Không đúng! Một sự miễn dịch cục bộ có thể được hình thành khi bệnh bắt đầu khởi phát. Vào khoảng 6 tháng, các nhà nghiên cứu nhận thấy khoảng 1/3 các mụn cóc biến mất tự nhiên; còn 2/3 thì vào khoảng 2 năm sau. Sự kiên nhẫn là giải pháp tốt nhất. Đó là lý do vì sao bác sĩ không cần đưa ra cách thức chữa trị trong một số trường hợp. Ngược lại, một số mun cóc lại quấy rầy chúng ta rất lâu dài. Bởi vì HPV có thể ẩn náu tài tình mà hệ miễn dịch không thể phát hiện được. Tuy nhiên, một khi nó bị phát hiện thì các tế bào miễn dịch của da sẽ được kích hoạt và “khử” nó ngay.

7. MỤN CÓC CÓ RỄ ĂN SÂU ?
Không đúng! Rất nhiều người tưởng rằng mụn cóc lòng bàn chân có rễ ăn sâu trong da và do đó khi bóc mụn cóc sẽ gây đau ghê gớm… Nhưng không phải vậy! Rễ chỉ là một sự minh họa chứ không có trong thực tế. Mụn cóc là một u lành tính rất nông.

8. ĐÂY LÀ MỘT BỆNH THUỘC TÂM THẦN THÂN THỂ ?
Đúng một phần bởi vì người ta cho rằng mụn cóc cũng giống như một số bệnh khác như stress, suy nhược cơ thể làm yếu hệ miễn dịch, nên virut dễ xâm nhập. Ngược lại, để làm biến mất các mụn cóc này, thì tinh thần thoải mái cũng có một số hiệu ứng trên chúng. Nhiều công trình nghiên cứu chứng minh có sự tác động của endorphin trên hệ miễn dịch của chúng ta. Ở trẻ em, có thể thực hiện một phương pháp đơn giản như sau: cho trẻ vẽ mụn cóc của chúng, càng lúc vẽ càng nhỏ dần đi. Đôi khi, điều kỳ diệu đã xảy ra… mụn cóc biến mất!

9. CÁC THẦY LANG CÓ THỂ CHỮA LÀNH BỆNH ?
mun coc 6Đúng một phần. Các thầy lang, người nắn gân xương, bùa chú… đôi khi cũng có kết quả, điều đó đã được xác nhận và ngay cả placebo (giả dược) cũng có hiệu quả đối với mụn cóc. Một vài loại thảo dược có tính chất ăn da, được sử dụng để tẩy trừ mụn cóc. Chẳng hạn như nhựa cây sung (hay cây vả), cây thổ hoàng liên (chélidoine) bôi lên mụn cóc. Còn một phương pháp khác, đó là nước dãi của con ốc sên. Cụ thể là bạn bắt một con ốc sên, chờ khi nó tiết nước dãi ra, bạn quệt lấy rồi bôi lên mụn cóc… Nhiều diễn đàn trên internet đã xác nhận tính hiệu quả của “liệu pháp” này. Chưa có công trình nghiên cứu nào giải thích cơ chế tác dụng của các “liệu pháp” này. Còn phải chờ đợi!

10. KHÔNG CÓ THUỐC TÂY NÀO CÓ HIỆU QUẢ ?
Đúng và sai! Có khoảng 50 liệu pháp khác nhau được sử dụng theo y văn. Nhưng có 2 liệu pháp nổi trội nhất là nitơ lõng (người ta đốt mụn cóc bằng dung dịch -196oC Coton-Tige hay bằng cryojet) và thuốc mỡ có chứa acid salicylic (pommade Cochon), tuy nhiên cần phải chờ đợi một thời gian dài mới thấy hiệu quả. Cho đến nay, vẫn chưa có thuốc gì diệt được virut HPV, chỉ duy nhất phá hủy mụn cóc và rất hay tái phát.
mun coc 7    mun coc 8Hiện nay, một công trình nghiên cứu đang tiến hành thử nghiệm một loại thuốc có tác dụng gây ra hiệu ứng miễn dịch cục bộ, đã được sử dụng từ lâu để chữa trị chứng condylom, đó là thuốc Imiquimod. Tuy nhiên, cần phải chờ đợi 2 năm nữa mới biết kết quả. Và trong tương lai không xa, sẽ ra đời một loại văc-xin phòng ngừa mụn cóc, tương tự như văc-xin phòng ngừa ung thư cổ tử cung ở giới nữ .

(Theo Ça m’intéresse 6/2013)
BS NGUYỄN VĂN THÔNG

Bài này đã được đăng trong Khoa học ngày nay. Đánh dấu đường dẫn tĩnh.

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s